Hun đúc phẩm chất người Bách khoa từ văn hoá đọc

Hôm nay (10/4), Đại học Bách khoa Hà Nội tổ chức Chương trình Ngày sách và Văn hóa đọc Việt Nam 2026, chủ đề “Hành trình tri thức - 70 năm tự hào Bách khoa Hà Nội”. Hoạt động là lời khẳng định mạnh mẽ về vai trò của tri thức trong hành trình bảy thập kỷ xây dựng và phát triển của một trong những cái nôi đào tạo kỹ sư, nhà khoa học hàng đầu cả nước - Đại học Bách khoa Hà Nội.

Sách là công cụ hình thành phẩm chất cốt lõi người kỹ sư, nhà khoa học Bách khoa

Phát biểu khai mạc chương trình, GS. Vũ Văn Yêm - Phó Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội nhấn mạnh thông điệp: Tri thức là nền tảng của phát triển bền vững và sách - dù dưới hình thức bản in truyền thống hay dữ liệu số hiện đại thì vẫn luôn là "người thầy" bền bỉ nhất dẫn dắt chúng ta khám phá thế giới, rèn luyện tư duy và nuôi dưỡng khát vọng sáng tạo.
 

“Đối với Đại học Bách khoa Hà Nội, sách không chỉ là nguồn cung cấp kiến thức chuyên môn, mà còn là công cụ hình thành bản lĩnh, tư duy hệ thống và tinh thần nghiên cứu nghiêm túc - những phẩm chất cốt lõi của người kỹ sư, nhà khoa học Bách khoa qua nhiều thế hệ.” - GS. Vũ Văn Yêm khẳng định.

Suốt bảy thập kỷ hình thành và phát triển (1956 - 2026), tri thức được tích lũy và lan tỏa qua các nguồn tài nguyên thông tin đã trở thành điểm tựa vững chắc cho mọi bước tiến của Nhà trường trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. 

Trong kỷ nguyên số, khi AI và dữ liệu lớn đang thay đổi cách con người tiếp cận thông tin, văn hóa đọc lại càng trở nên quan trọng. Giữa một biển thông tin ngắn và nhanh, việc đọc có hệ thống giúp sinh viên hình thành khả năng phân tích sâu và tư duy phản biện - những kỹ năng mà công nghệ không thể thay thế hoàn toàn.

Đại học Bách khoa Hà Nội khẳng định cam kết mạnh mẽ trong việc phát triển văn hóa đọc thông qua đầu tư vào hệ thống thư viện hiện đại, các nền tảng tri thức số và không gian học tập mở. Đây được xem là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của xã hội.

Góc nhìn đa chiều về cách tiếp cận tri thức

Một trong những điểm nhấn của chương trình là phần tranh biện chủ đề “Tri thức: Truyền thống hay công nghệ?” do CLB Yêu sách Bách khoa thực hiện, mang đến góc nhìn đa chiều về cách con người tiếp cận tri thức thông qua sách giấy và sách điện tử. 
  Ở phía ủng hộ sách điện tử, sinh viên Trần Hoàng Long đưa ra hàng loạt lập luận thuyết phục: Tính tiện lợi, khả năng lưu trữ hàng nghìn đầu sách trong một thiết bị nhỏ gọn, tiết kiệm chi phí và thân thiện với môi trường. Trong khi đó, sinh viên Lương Trung - đại diện ủng hộ sách giấy - cho rằng đọc sách không chỉ là tiếp nhận thông tin mà còn là tăng tính trải nghiệm. Âm thanh của từng trang giấy, cảm giác chạm tay vào sách chính là cách con người chạm vào tri thức. 

Cuộc tranh biện khép lại với kết luận cả hai hình thức đều có giá trị riêng. Điều quan trọng không nằm ở phương tiện, mà ở thái độ tiếp cận tri thức, thói quen đọc sách, duy trì văn hoá đọc.

Tiếp nối mạch nội dung, phần trò chuyện của diễn giả Nguyễn Quốc Vương mang đến nhiều giá trị cho thế hệ trẻ, xoay quanh những câu hỏi cốt lõi: đọc gì, đọc như thế nào và đọc có ý nghĩa ra sao trong thời đại số. Từ kinh nghiệm nhiều năm học tập, làm việc tại Nhật Bản, ông đưa ra những dẫn chứng thực tế về văn hóa thư viện và thói quen đọc tại nước bạn, qua đó nhấn mạnh vai trò của môi trường trong việc nuôi dưỡng văn hóa đọc.
  Internet và thiết bị số đang làm thay đổi cách con người tiếp cận tri thức, do đó việc đọc có phương pháp, có chọn lọc và gắn với mục tiêu phát triển cá nhân trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Theo diễn giả Nguyễn Quốc Vương, trong thời đại nào, đọc sách vẫn là nền tảng giúp mỗi người phát triển tư duy độc lập và năng lực tự học bền vững.

Cũng không khuôn khổ Chương trình Ngày sách và Văn hóa đọc Việt Nam 2026, các sinh viên tích cực phát triển văn hoá đọc cũng đã được vinh danh. Danh hiệu “Bạn đọc tích cực” được dành cho các sinh viên sôi nổi, chủ động tiếp cận với nguồn tri thức tại Đại học Bách khoa Hà Nội, phát huy tinh thần học hỏi không ngừng của sinh viên Bách khoa.
  Bên cạnh các hoạt động khai mạc, không gian trải nghiệm sảnh tầng 1 Tòa nhà Tạ Quang Bửu mang đến một bức tranh sống động về văn hóa đọc, gồm: Triển lãm mô hình sách nghệ thuật tái hiện hành trình 70 năm Đại học Bách khoa Hà Nội; Khu vực trao đổi, tặng và phát hành sách;...
 

Chương trình Ngày sách và Văn hóa đọc Việt Nam 2026 diễn ra trong cả ngày 10/4. Chuỗi hoạt động buổi chiều tiếp tục mở rộng không gian văn hóa đọc với nhiều hoạt động phong phú, như: Talkshow của diễn giả Đặng Quang Dũng (Mèo Mốc) - chủ nhân giải thưởng “Khát vọng Dế Mèn” năm 2021; Lễ trao giải cuộc thi “Bách khoa trong tôi qua từng trang sách” cùng phần trình bày các tác phẩm đạt giải.